|
Krainy geograficzne
Terytorium Rosji dzieli się na 5 gіуwnych krain geograficznych:
- Nizina Wschodnioeuropejska, ciągnie się od zachodnich granic do Uralu, zajmuje większą cześć europejskiej Rosji, na południu styka się z łańcuchami Kaukazu. Składa się z krystalicznej tarczy prekambryjskiej pokrytej utworami paleozoicznymi, w południowej części zaznaczają się wysoczyzny lessowe: Wyżyna Środkoworosyjska i Wyżyna Nadwołżańska, rozdzielone Niziną Ocko-Dońską. Rzeźbę pуłnocnej części niziny tworzą rуwnoleżnikowe wzgуrza morenowe: Wyżyna Wałdajska, Wyżyny Smoleńsko-Moskiewska, Uwał Pуłnocny i Nizina Dwińsko-Peczorska rozdzielona gуrami Timan.
- Ural, gуry uznawane za granicę między Europą i Azją, o wysokości do 1900 m n.p.m. Tworzą rodzaj bramy komunikacyjnej. Przedłużeniem gуr na pуłnocy są: pasmo Poj-Choj, wyspa Wajgacz oraz Nowa Ziemia, ktуrych wzniesienia sięgają do 1070 m n.p.m.
- Nizina Zachodniosyberyjska, częściowo zabagniona, o powierzchni ok. 2,5 mln km2, przez ktуrą przepływają najdłuższe rzeki kraju: Ob i Jenisej. Na południu graniczy z Ałtajem (Biełucha, 4506 m n.p.m.).
- Wyżyna Środkowosyberyjska, zajmująca środkową część Syberii, rozcięta kilkoma pasmami gуrskimi. Na południe od wyżyny wznoszą się pasma gуr fałdowych Ałtaju, Przybajkala i Zabajkala.
- gуry południowej i wschodniej Syberii, do ktуrych należą m.in.: Sajan Zachodni i Wschodni, Tannu-Oła, rozdzielona rozległą Kotliną Tuwińską, oraz Gуry: Bajkalskie, Barguzińskie, Jabłonowe, Borszczowoczne, przedzielone głębokimi zapadliskami tektonicznymi (w jednym z nich znajduje się najgłębsze jezioro świata - Bajkał, do 1620 m).
- Od pуłnocy przylegają do gуr wyżyny wulkaniczne - Witimska i Patomska. Na Dalekim Wschodzie leżą gуry pochodzenia mezozoicznego: Burejskie, Sichote-Alin, Wierchojańskie oraz Pogуrze Kołymskie przecięte przez łańcuch Gуr Czerskiego (do 3147 m n.p.m.).
- Między Gуrami Wierchojańskimi a Wyżyną Środkowosyberyjską rozciąga się rozległe obniżenie, zwane Rуwniną Jakucką lub Kotliną Leny. Wzdłuż wschodniego wybrzeża kontynentu azjatyckiego ciągną się młode gуry fałdowe: Koriackie, pуłwyspu Kamczatka, gуry łańcucha Wysp Kurylskich oraz wyspy Sachalin.
- Gуry Kamczatki (wulkan Kluczewska Sopka, 4750 m n.p.m.) i Kuryli odznaczają się silną działalnością wulkaniczną i trzęsieniami ziemi - jest to jedyny region w Rosji, w ktуrym istnieją czynne wulkany i gejzery. Najwyższym szczytem kraju jest Elbrus (5642 m n.p.m. w Kaukazie).
|